Het geheim van Pampus

Waar de uitdrukking 'voor Pampus liggen' (dronken zijn) echt vandaan komt.

 

Pampus is de naam van een ondiepe geul en een eilandje bij Amsterdam. Zwaar beladen schepen lagen vroeger voor Pampus te wachten tot het vloed was en ze de haven konden binnenvaren. De oorsprong van de uitdrukking is echter pikanter.

Vroeger maakten uit Azië terugkerende matrozen van de V.O.C. hun geld razendsnel op aan drank en vrouwen in Amsterdam. Ze gingen berooid naar huis. Dit gaf een slechte naam aan het werken bij de V.O.C. Wanneer er weer een ronselaar van de V.O.C. in de dorpen kwam, zeiden de moeders tegen hun zoons: "niet doen, dat brengt niets op." Die ontmoediging was slecht voor de handel, want als er geen matrozen waren, konden de schepen niet bemand worden, wat verlies van laadruimte en winst betekende.

De Heren van de V.O.C. bedachten een truc. Als de terugkerende schepen voor de rede van Pampus lagen kregen de jongens water, eten en zeep. Vervolgens kwamen er op kosten van de zaak dames van een bordeel aan boord, samen met een forse hoeveelheid drank. Na drie dagen waren de schepelingen totaal uitgeraasd en uitgeput. Daarna ging het schip pas naar de Amsterdamse haven. De matrozen kregen hun gage en gingen naar huis. Ditmaal mét geld en met stoere verhalen.

Dankzij het ‘voor Pampus liggen’ werd het dus eenvoudiger om matrozen te werven, omdat ze geheel voldaan thuiskwamen. We hopen dat u ook zo tevreden zult zijn over uw bezoek aan Pampus.